Başka mecralara uyarlanan filmler: müzikale ve çizgi filme dönüşen 9 film
Başka mecralara uyarlanan dokuz film; Hayalet Avcıları, Geleceğe Dönüş ve Beetlejuice'ten Aslan Kral, Men in Black, Billy Elliot, Legally Blonde, Shrek ve Mean Girls'e.
Bazen bir film beyaz perdeye sığmaz. Bu liste, sahne müzikaline ya da animasyon dizisine dönüşen dokuz filmi çıkış sırasıyla, afişleri ve her birinin neye dönüştüğüyle bir araya getiriyor.
Her başlığın yanında başka bir mecraya nasıl geçtiğinin hikâyesi var: kim uyarladı, yolda neler değişti ve yeni versiyon nasıl karşılandı. Bazıları cumartesi sabahlarının çizgi dizileri oldu, bazıları da Broadway'in ve Londra West End'in en uzun soluklu gösterileri arasına girdi.
Bir filmi uyarlamayı kolaylaştıran ne
Her başarılı film müzikale ya da çizgi diziye dönüşmez. En iyi taşınan filmler genellikle tek cümleye sığan basit bir fikre sahiptir: New York'ta hayalet avcıları, geçmişte sıkışmış bir genç, dans etmek isteyen bir çocuk. Bu fikir yeni bölümlere yayılabilir ya da şarkıların etrafında yeniden kurulabilir.
Güçlü ve tanıdık karakterler de önemlidir. Bir çizgi dizi her hafta yeni bir maceranın yükünü taşıyabilecek kahramanlara, bir müzikal de büyük numaralara dönüşebilecek net arzuları olan karakterlere ihtiyaç duyar. Elle Woods, Shrek ya da Hayalet Avcıları neredeyse her biçimde işler, çünkü seyirci onları zaten tanır.
Son olarak, hazır bir seyirci riski azaltır. Çizgi dizi ve müzikal yapımcıları ilk bilet ya da oyuncak satılmadan önce çok para harcar; ünlü bir isim, sevdiği hikâyeyi yeni bir biçimde görmek isteyen hayranları getirir. Bu yüzden bugünkü pek çok müzikal sinemada doğuyor.
Nasıl seçtik
Sahne müzikali ya da televizyon animasyon dizisi gibi başka bir mecraya uyarlanan filmleri seçtik. Numaralı bir sıralama değil ve yalnızca ana uyarlamaları listeledik.
Uyarlamaları kendi hayatını yaşamış filmleri seçtik: televizyonda tam sezonlar ya da sahnede uzun gösterim dönemleri, tek bir özel bölüm değil. Orijinal filmler çıkış sırasına göre, her birinin ana uyarlamasıyla birlikte veriliyor.
Liste komedileri, aile animasyonlarını ve büyüme hikâyelerini karıştırıyor, çünkü bu türler en sık sıçrama yapanlar. Her başlıkta filmde neye bakmanız gerektiğini ve uyarlamanın da aranmaya değer olup olmadığını anlatıyoruz.
Ghostbusters (1984)
Animasyon dizisi: The Real Ghostbusters (1986).
Neden önemli: Dan Aykroyd ve Harold Ramis'in yazdığı, Ivan Reitman'ın yönettiği Hayalet Avcıları, 1984'te komedi ile özel efektleri yeni bir biçimde birleştirdi. Ray Parker Jr.'ın şarkısı Oscar'a aday oldu. Çizgi dizinin adı The Real Ghostbusters oldu, çünkü başka bir stüdyonun zaten Ghostbusters adlı bir dizisi vardı.
Bill Murray'nin her şeyi neredeyse ciddi oynadığına, hayaletlere ve iblislere panik yerine kuru esprilerle karşılık verdiğine dikkat edin. Yeşil hayalet Slimer'dan Manhattan'da yürüyen dev marşmelov adama kadar efektler eğlencenin parçası ve film kendini hiç fazla ciddiye almıyor.
Çizgi dizi birkaç sezon sürdü ve markayı bir çocuk kuşağı için oyuncak ve video oyunu başarısına dönüştürdü. Filmin ardından devam filmleri ve yeni versiyonlar geldi. Hafif korkuları ve hâlâ alıntılanan replikleriyle aile film gecesi için harika bir seçim.
Back to the Future (1985)
Animasyon dizisi: Back to the Future: The Animated Series (1991). Müzikal: Back to the Future: The Musical (2020).
Neden önemli: Geleceğe Dönüş'ü Robert Zemeckis, Bob Gale ile yazdığı senaryodan yönetti. Michael J. Fox, çekimler başlamışken Eric Stoltz'un yerini aldı; ünlü bir oyuncu değişikliği. Film En İyi Ses Efekti Kurgusu Oscar'ını kazandı, yıllar sonra da müzikali Broadway'e gitmeden önce Londra'da En İyi Yeni Müzikal dalında Olivier Ödülü aldı.
Senaryonun ne kadar özenli kurulduğuna dikkat edin: 1985'te ekilen ayrıntılar, saat kulesi broşürü gibi, hepsi 1955'te karşılığını bulur. Zaman yolculuğunun kuralları basit ve açıktır, DeLorean da sinema tarihinin en ünlü arabalarından biri oldu. Christopher Lloyd'un Doc Brown'ı filme çılgın enerjisini verir.
Çizgi dizi Doc Brown ve ailesini yeni maceralarda izledi, Christopher Lloyd da canlı çekim bölümlerde yer aldı. Müzikal DeLorean'ı akıllıca efektlerle sahneye taşıyor. Film her yaşa uygun ve çoğu zaman seksenler sinemasına ilk adım oluyor.
Beetlejuice (1988)
Animasyon dizisi: Beetlejuice (1989). Müzikal: Beetlejuice (2019).
Neden önemli: Tim Burton'ın yönettiği Beetlejuice hayalet hikâyesini tersine çevirdi: ölü çift kurban, yaşayan aile ise davetsiz misafir. Michael Keaton kaotik biyo-ekzorsist olarak şaşırtıcı derecede kısa görünür ve film En İyi Makyaj Oscar'ını kazandı. Devam filmi 2024'te geldi.
Konukların Harry Belafonte'nin Day O şarkısıyla dans etmeye zorlandığı akşam yemeği sahnesini izleyin; Burton'ın kariyerinin en ünlü anlarından biri. El yapımı efektler, öbür dünyanın bekleme salonu ve Winona Ryder'ın gotik genç kızı Lydia, filme kimsenin kopyalayamadığı bir üslup verir.
Çizgi dizi Beetlejuice ile Lydia'yı Neitherworld'de maceralar yaşayan arkadaşlar olarak yeniden yorumladı ve çocuklar arasında sevildi. Broadway müzikali 2019'da açıldı, kapandı ve seyircinin isteğiyle geri döndü; bu nadir görülür. Film, korkutucudan çok komik olan kara mizahı sevenlere uygun.
The Lion King (1994)
Müzikal: The Lion King (1997).
Neden önemli: Aslan Kral animasyon tarihinin en büyük başarılarından biri oldu ve iki Oscar kazandı: Hans Zimmer'ın müziği ve Elton John ile Tim Rice'ın Can You Feel the Love Tonight şarkısı. Julie Taymor'un yönettiği sahne versiyonu 1997'de Broadway'de açıldı ve tiyatro tarihinin en başarılı gösterilerinden biri oldu.
Hayvanların tek bir replik olmadan Gurur Kayası'nda toplandığı açılış sahnesi Circle of Life'a dikkat edin. Hikâye Hamlet'ten ödünç alır: kardeşi tarafından öldürülen bir kral ve geri dönmesi gereken bir oğul. Bufalo sürüsü sahnesi elle çizilmiş ve bilgisayar animasyonunu seyirciyi etkileyen bir biçimde birleştirdi.
Sahnede Taymor oyuncuları görünür bırakan dev maskeler ve kuklalar kullandı ve bir müzikali yönettiği için Tony kazanan ilk kadın oldu. Film ayrıca Timon ve Pumbaa gibi dizilere ve bilgisayar animasyonlu bir yeniden çevrime ilham verdi. Çocuklar kadar nostaljik yetişkinler için de ideal.
Men in Black (1997)
Animasyon dizisi: Men in Black: The Series (1997).
Neden önemli: Barry Sonnenfeld'in yönettiği Men in Black, Lowell Cunningham'ın pek bilinmeyen bir çizgi romanına dayanıyor. Will Smith ile Tommy Lee Jones on yılın en iyi ikililerinden biri oldu, Rick Baker'ın uzaylı tasarımları da En İyi Makyaj Oscar'ını kazandı. Smith'in söylediği şarkı da büyük hit oldu.
Filmin uzaylıları New York hayatının sıradan bir parçası gibi gösterdiğine, taksi şoförleri, ünlüler ve morg çalışanları arasında göz önünde saklandığına dikkat edin. Hafızaları silen küçük cihaz nöralizör hemen popüler kültürün sembolü oldu. Film kısa, hızlı ve görsel esprilerle dolu.
Çizgi dizi dört sezon sürdü ve evreni yeni ajanlar ve yaratıklarla genişletti. Film birkaç devam filmi ve bir yan film aldı. Komediyle bilim kurgu isteyenler için harika bir seçim; doksanların gişe filmlerini keşfeden gençlere de çok uygun.
Billy Elliot (2000)
Müzikal: Billy Elliot the Musical (2005).
Neden önemli: Stephen Daldry'nin Lee Hall senaryosundan yönettiği Billy Elliot, seksenlerdeki madenci grevi sırasında boks yerine baleyi seçen bir maden kasabası çocuğunu anlatır. Jamie Bell rolü oynadığında bir gençti. Film üç Oscar adaylığı aldı, Elton John'un müziklerini yaptığı müzikal de sonra Londra ve New York'ta pek çok ödül kazandı.
Dans sahnelerinin yalnızca neşeyi değil öfke ve hayal kırıklığını da anlattığına dikkat edin. Film baskı altındaki bir topluluğu, oğlunu kabullenmekte zorlanan bir babayı ve Julie Walters'ın canlandırdığı, kimsenin görmediğini gören bir öğretmeni gösterir. Müziklerde T. Rex ve başka rock şarkıları var.
Müzikal Londra'da on yıldan fazla sahnelendi ve Broadway'de En İyi Müzikal Tony'sini kazandı. Pek çok genç dansçı için başlangıç noktası oldu. Film, aile ve sınıf üzerine hikâyeleri sevenler için ideal; ağırlaşmadan duygulandırıyor.
Legally Blonde (2001)
Müzikal: Legally Blonde: The Musical (2007).
Neden önemli: Amanda Brown'ın romanından uyarlanan Legally Blonde, Reese Witherspoon'u Elle Woods rolüyle büyük bir komedi yıldızı yaptı: erkek arkadaşını geri kazanmak için Harvard Hukuk'a giren bir moda tutkunu. Film sürpriz bir başarı oldu, devam filmi geldi ve müzikal 2007'de Broadway'de açıldı.
Filmin Elle ile dalga geçmeyi reddettiğine dikkat edin. Sonunda güzellik ve moda bilgisi bir şaka değil, bir davayı çözmenin anahtarı olur. Pembe gardırop, chihuahua Bruiser ve esprili replikleri popüler kültürün gözdesi oldu.
Müzikal MTV'de yayımlandı ve yeni bir Elle seçmek için bir realite şovuna ilham verdi; bu da onu genç seyirciye ulaştırdı. Daha sonra Londra'da başarılı bir dönem geçirdi. Film hafif ve keyifli bir akşam için mükemmel, küçümsenmiş herkese de seslenir.
Shrek (2001)
Müzikal: Shrek the Musical (2008).
Neden önemli: DreamWorks Animation'ın Shrek'i, William Steig'in resimli kitabından uyarlandı ve o yıl oluşturulan En İyi Animasyon Filmi Oscar'ını kazanan ilk film oldu. Ayrıca Cannes'da Altın Palmiye için yarıştı; bir animasyon komedisi için nadir bir durum. Orijinal seslendirmede Mike Myers, Eddie Murphy ve Cameron Diaz var.
Masallara ve başka animasyon filmlerine yapılan pek çok şakaya dikkat edin, Pinokyo'dan üç küçük domuzcuğa kadar. Film iki düzeyde işler: çocuklar için fiziksel komedi, yetişkinler için parodi. Smash Mouth'un All Star'ı ve I'm a Believer ile müzikleri kimliğinin parçası oldu.
Shrek the Musical 2008'de Broadway'de açıldı ve o zamandan beri pek çok ülkede sahnelendi. Film, Çizmeli Kedi üzerine devam ve yan filmlerle bir seri başlattı. Aileler için ideal; pek çok yetişkin şakaları ikinci izleyişte daha da komik buluyor.
Mean Girls (2004)
Müzikal: Mean Girls (2018).
Neden önemli: Mean Girls'ü, Rosalind Wiseman'ın genç kızlar ve arkadaş grupları üzerine yazdığı bir inceleme kitabından ilham alan Tina Fey yazdı. Lindsay Lohan yeni öğrenciyi, Rachel McAdams ise okulun kraliçesi Regina George'u oynar. Film kült bir klasik oldu ve Fey onu 2018'de kendisi Broadway müzikaline uyarladı.
Filmin liseyi anlatmak için doğa belgesellerinin dilini kullandığına dikkat edin; sanki kantin bir savanmış gibi. Esprileri keskin ama film zalimlik, dedikodu ve uyum sağlama baskısını da anlatıyor. Pek çok repliği bugün hâlâ alıntılanıyor.
Müzikal 2024'te yeniden bir filme dönüştü ve böylece daire tamamlandı: perdeden sahneye, sonra yeniden perdeye. Orijinal film gençler ve okul yıllarını hatırlamak isteyen yetişkinler için ideal. Komik, hızlı ve ilk bakışta göründüğünden daha zeki.
Nereden başlamalı
Ruh hâline ya da merak ettiğin uyarlama türüne göre seç:
- Aile film gecesi: Aslan Kral ya da Shrek.
- Seksenler macerası: Geleceğe Dönüş, ardından Hayalet Avcıları.
- Biraz ürpertici bir şey: Beetlejuice.
- Bilim kurgu komedisi: Men in Black.
- İyi hissettiren ve ilham veren: Billy Elliot ya da Legally Blonde.
- Lise komedisi: Mean Girls.
Müzikalleri seviyorsan, sahne versiyonları en ünlü olan filmlerle başla, Aslan Kral ve Billy Elliot gibi, sonra her hikâyenin tiyatro için nasıl değiştiğini karşılaştır. Sahnenin genellikle filmde neredeyse hiç konuşmayan karakterlere şarkı verdiğini fark edeceksin.
Cumartesi sabahı çizgi dizileriyle büyüdüysen Hayalet Avcıları, Beetlejuice ya da Men in Black'i dene, sonra çizgi dizinin bir bölümünü bul. Hangi esprilerin kaldığını ve hangi karakterlerin daha küçük seyirci için yumuşatıldığını görmek eğlenceli.
Sık sorulan sorular
Hangi filmler sahne müzikaline dönüştü?
Örnekler Aslan Kral, Billy Elliot, Legally Blonde, Shrek, Mean Girls, Beetlejuice ve Geleceğe Dönüş.
Hangi filmler animasyon dizisine dönüştü?
Örnekler Hayalet Avcıları (The Real Ghostbusters), Beetlejuice, Geleceğe Dönüş ve Men in Black.
Filmler neden başka mecralara uyarlanır?
Sevilen bir hikâye ve karakterleri sahnede ya da televizyonda yeni bir izleyici bulabilir ve orijinal film hazır hayranlar getirir.
Hangi film müzikal uyarlaması en başarılı oldu?
En bilinen örnek Aslan Kral. Sahne versiyonu 1997'de Broadway'de açıldı ve tiyatro tarihinin en başarılı gösterilerinden biri oldu.
Sahne müzikalleri filmlerle aynı mı?
Tam olarak değil. Aynı hikâyeyi izlerler ama yeni şarkılar eklerler, sahneleri çıkarır ya da birleştirirler ve bazen tonu sahneye göre değiştirirler.
Bu filmlere puan ver
Favorin hangisi? Rankiew'de her filme puan verir, inceleme yazar ve kendi listelerini oluşturursun.
Kaynaklar: stüdyoların resmi gösterimleri, filmografiler ve kamuya açık kayıtlar.
